Historia, która rozgrywa się w książce na początku dwudziestego wieku, równie dobrze mogłaby wydarzyć się w czasach współczesnych. Tytułowy Ali i Nino to muzułmanin z Azerbejdżanu oraz chrześcijanka, pochodząca z gruzińskiej rodziny książęcej, czująca się jednak europejką. Losy tych dwóch osób połączą się w jeden, pełen miłości i wzajemnego oddania. Trudne czasy historyczne i kulturowe nie sprzyjają bohaterom. Marzenie związania się ze sobą na zawsze i wzięcia ślubu nie może zostać zrealizowane z powodu dzielącej ich przepaści kulturowej. Rodzina, obyczaje, trwające czasy wojny nie ułatwiają kochankom przetrwania. Stosunki społeczne obowiązujące w krajach Kaukazu są główną tematyką lektury, w której wszystkie różnice zostały fantastycznie uchwycone.